3 APRIL OFFER AAN YEMAYA 11 MEI BLESSURE, SPLINTERS EN EEN LEGE MAAG 12 MEI EEN WERELD DIE WE NIET KUNNEN ACHTERLATEN 18 MEI DEMONSTREREN TEGEN IMPERIALISME, DAARNA ENGELS LEREN 27 MEI EEN DOORLOOP MET VERF 16 JUNI NEDERLANDSE MANNEN 23 JUNI SPECTACULAIRE WARRELING IS ABSOLUTE TOPPER 25 JUNI AANSTEKELIJK ENTHOUSIASME 28 JUNI HEINEKEN MUSIC HALL 7 JULI TWEE TOTAAL VERSCHILLENDE WERELDEN

Een voor Cubanen frisse dag. Het kwik reikt tot 24 graden. Ik vind het heerlijk na de hitte van het begin van mijn verblijf. De zwemspullen zitten in mijn tas maar ik voel toch wat gêne om de stranden voor de Cubanen te betreden. Ik ben al eerder weggestuurd en wordt dan altijd boos. Ik weet een fijne plek waar veel Cubanen komen maar wat geen strand is, omdat er een rotsachtig plateau ligt tussen het vaste land en de zee. Ik vermaak me met het kijken naar kinderen die met niets om te spelen toch de grootste lol hebben. Een komen en gaan, een gewone zondagmiddag.

Dan zie ik een vrouw in een witte jurk aankomen ondersteund door twee familieleden. Zij is een Santeris in haar kanten witte jurk. En zij gaat offeren aan Yemaya, de godin van de zee. Eenmaal eerder zag ik een jongen met gevaar voor eigen leven de drukke Malecon, de beroemde boulevard van Havana, oversteken met verwilderde ogen en een wit plastic zakje met inhoud ver in het water mikken en weer even verschrikt terugrennen.

Deze dame komt naast me zitten met een grote blauwe plastic zak, misschien met fruit of delen van een beest als kip, rund of geit. Ze hijgt, ze is zwaarlijvig, maar het is misschien wel opwinding. Ze haalt wit katoen van onder		 haar witte mutsje, kust het en houdt het stevig in haar donkerbruine hand. Ondersteund door een broer of oom of wie dan ook begint ze een gevaarlijke reis over de uiterst gemene glibberige en stekelige rotspartij richting het water. Ze glijdt voortdurend uit maar is vastberaden. Bij het water aangekomen gaat eerst het katoenen pluis het water in. Ze roept wat na maar door het oorverdovende lawaai van de golven is er niets te verstaan. Dan wordt er wild met de zak gezwaaid, ze verliest bijna voortdurend haar evenwicht en wordt tot haar middel overspoeld door de beukende golven. Ze gooit de zak en begint daarna een prachtige choreografie voor hoofd en armen met fel dramatische gebaren en geschreeuw.

Eenmaal terug komt ze weer naast me zitten en schreeuwt nog wat naar de eeuwige deining. Een gevoel van opluchting lijkt zich van haar meester te maken en korte tijd later strompelt ze weg met haar metgezellen. De blauwe plastic zak met inhoud is inmiddels dicht bij waar ik zit door de golven neergekwakt. Net als ik mijn nieuwsgierigheid niet meer kan bedwingen komt er een enorme golf en moet ik vluchten. Yemaya laat zich haar offers niet afnemen.

Yemaya is een van de goden van de Orisha die als inspiratie voor het project dienen.



 



 

In het land van de sigaren, Fidel Castro, klassieke auto's en salsa wordt volop gerepeteerd voor El Camino del Agua. Mijn Cuba-avontuur begon al op het vliegveld van Madrid. Hier stond een lange rij te wachten om te boarden voor het vliegtuig naar Havana. Zelden had ik mensen in de rij zien staan als hier. In Cuba zijn ze dit wel gewend voor eten, een mooi paar schoenen of de paspoortcontrole.

Na een goede vlucht werd ik opgewacht door Noortje en Carlos, de chauffeur van de school. Al snel kreeg ik verhalen te horen over het verloop van de productie. De repetities zijn in het donkere Miramar-theater, vroeger vol actie, maar nu behoorlijk vervallen en alleen nog gebruikt voor repetities. Het podium waar ze op repeteren zit vol splinters en wordt verlicht door vijf tl-lampen. Ondanks deze omstandigheden zijn ze hier dagelijks vol overgave aan het werk van 8:30 tot 17:00. Het materiaal voor de dans is bijna af. Patricio is langs geweest om aan de muziek te werken en Ben voor de kostuums. Het stuk begint nu behoorlijk compleet te worden.

Een grote zorg voor Noortje en Feri deze week was een van de leidende dansers, Yosmel, die een voetblessure heeft. Hij is bij een dokter geweest en die vertelde dat het na zeven dagen rust weer goed zou zijn.		 Tijdens een eerdere coproductie met Georgië hebben Feri en Noortje te maken gehad met een danser die een blessure aan zijn arm had. De dokter had ernaar gekeken en gaf aan dat het niet ernstig was. In Nederland kwamen Noortje en Feri erachter dat hij een gebroken arm had en weer op het vliegtuig terug kon. Dit willen ze niet nogmaals meemaken. Het is belangrijk dat een onafhankelijke arts naar hem kijkt. Hij wordt nu dagelijks door een fysiotherapeut behandeld en het lijkt goed te komen.

Dit regelen gaat ten koste van kostbare repetitietijd. Feri en Noortje zijn veel tijd kwijt geweest met het regelen van visums en hun paspoort was zelfs voor twee weken ingenomen. Hun accomodatie is door de school geregeld en is niet ideaal, zij delen een kamertje met hun dochter Khoroi en krijgen slecht te eten. Gelukkig hebben ze veel steun van de tolk Josue die op alle fronten contacten heeft en snel zaken voor ze kan regelen.

Het is wel duidelijk dat het leven en werken in Cuba soms zwaar is. Net als in het leven van de Cubanen, overheerst de positiviteit van muziek en dans, en ontstaat zo een geweldig stuk.

Op de foto Patricio met de groep.

Quisiera expresar que ha sido un trabajo muy rico, riguroso y de mucha experimentacion para el grupo. Hemos vivido momentos gratos y de mucho trabajo con dos coreografos que nos han ensenado nuevas tecnicas posibilitando una mayor capacidad a la hora de bailar. Por otra parte hemos ampliado nuestras posibilidades de creacion mediante las improvisaciones, logrando asi el objtivo a cumplir. El proceso de la obra se ha venido desencadenando gracias a el esfuerzo diario de todos en el cual nos dividinos y nos unimos sin dejar atrás todo lo que se la aprendido. El mundo en el cual nos estamos desarrollado es un murdo único ya que no podemos dejar a un lado por lo que siempre nos han caracterizado. Muchachos con mucho amor hacia nuestra profesion y de valores positivos ante todo lo que nos proponemos. A veces trabajamos en base a la limpiza de la puesta en escena y otras muchas en bailar. Sinceramente le tenemos que dar muchas gracias a Feri y Noortje por ser tan explendidos y sinceros a la hora de estar con nosotros, verdaderamente nos han brindado mas de lo que esperabamos. Conjuntamente con nosotros se han mezclado los trabajos de Patricio, Katy, Tamara y los de la orquesta en Holanda que sin más ni menos también se han fusionado al gran trabajo del proyecto.		 Vertaling
Ik zou graag willen zeggen dat dit project een geweldige, extreme en mooie ervaring is voor de groep. We hebben goede momenten beleefd met de twee choreografen, die ons nieuwe technieken en waarschijnlijk betere capaciteit hebben geleerd op het gebied van dans. Aan de andere kant hebben we onze creativiteit verdiept en geleerd om vanuit improvisaties ons doel te bereiken. Soms werken we op basis van het verhaal achter de scene en vaak ook vanuit dans. Het werkproces is goed verlopen dankzij de dagelijkse inzet van iedereen. Wij hebben ons moeten verdelen en vereningen zonder alles wat we hebben geleerd achter ons te laten. De wereld waarin wij ons ontwikkelen is een unieke wereld, omdat we niet de kant van ons kunnen achterlaten die ons altijd heeft gekenmerkt. Wij zijn jongeren met veel liefde voor ons beroep en met positieve waarden voor alles wat we doen. Wij willen Feri en Noortje bedanken voor de tijd dat ze fijn en eerlijk met ons hebben gewerkt. Het werkproces heeft ons echt meer gegeven dan verwacht. Wij zullen ons werk vermengen met dat van Patricio, Katy, Tamara en het orkest uit Nederland om samen tot een mooie voorstelling te komen.

 
Op de foto Noortje met de groep.



 



 

Vorige week haalde Cuba het Nederlandse nieuws met de mars tegen het imperialisme. Dindag begonnen de repetities zodoende pas in de middag. Alle inwoners van Havana, waaronder de dansers, waren opgeroepen om mee te lopen. Miljoenen mensen liepen mee en riepen leuzen tegen Bush, fascisme en terrorisme. De aanblik was erg indrukwekkend maar de betekenis minder als je bedenkt dat iedereen verplicht aanwezig was.

El Camino is in een nieuwe fase beland. De informatie voor het stuk is er, nu is het van belang dat het verhaal goed verteld wordt en dat de dansers met de juiste intentie verschillende scenes neerzetten. Na een week rust kan ook Yosmel weer meedoen. Deze week was er naast dans ook wat tijd voor zang. Nick, een Brit die op werkbezoek is bij de muziekfaculteit, heeft aangeboden de dansers af en toe zangtraining te geven.		 Vrijdags wordt als afsluiting altijd een doorloop gehouden. Deze vrijdag was dat niet mogelijk doordat er 's middags geen stroom was. Dit is niet het enige dat de repetities verstoort. Nog steeds gaat het project op organisatorisch niveau erg moeizaam. Dagelijks staan Feri en Noortje voor nieuwe verrassingen. Visums en paspoorten aanvragen voor de dansers gaat langzaam door het typisch Cubaans bureaucratische systeem van de school. De complicaties liepen zelfs zo hoog op dat de Onderminister van Cultuur er aan te pas moest komen! Inmiddels zijn de problemen opgelost en zijn de visums van de dansers eind deze week compleet.

Noortje en Feri kijken er naar uit om deze week met de complete muziek van Patricio te werken. De dansers raken steeds meer opgewonden over de tour in Nederland en zijn nu zelfs tussen repetities door Engels aan het bijleren.

Volgende week is de laatste repetitieweek voordat de dansers naar Nederland komen. Voor vertrek hebben ze twee dagen vrij om afscheid te nemen van hun familie en vrienden. Hierdoor blijven in totaal drie repetitiedagen over. De spanning is inmiddels voelbaar. Noortje en Feri proberen iedere minuut volop te benutten. Nu de choreografie er goed in zit kunnen de dansers de betekenis van de scenes beter overbrengen.
De repetities vinden de laatste dagen plaats in de dansacademie. Nu minder zwaar verbouwd wordt is het de moeite waard om het donkere Miramar Theater te verruilen voor de lichte en prettige studio's van school. Nog af en toe overstemt het geluid van de bouwvakkers de muziek. Vandaag hadden we hier voor het eerst een doorloop met verf. De 		dansers zaten na de tijd helemaal onder, net als de pas gerestaureerde vloer. De afgelopen twee maanden hebben de dansers voornamelijk veel geleerd in het overbrengen van een boodschap en het daadwerkelijk voelen en begrijpen van de beweging. El Camino del Agua is een deel van hunzelf geworden en ze zijn bijna klaar om het in Nederland samen te brengen met het Nederlands Jeugd Strijkorkest. Nu ook de paspoorten en visa compleet zijn staat niets de komst naar Nederland in de weg.
Ter afsluiting van de repetitietijd zal voor de betrokkenen van school, de Nederlandse ambassade, familie en vrienden een presentatie worden gehouden. Dit is op 2 juni in Theater Miramar in Havana.

Op de foto danseres Leanett.



 



 


Verslag van Katy:
Op 4 juni kwamen tien Cubaanse dansers in Nederland aan. Ondanks het koude Nederlandse weer verschenen de meiden als filmsterren met openhakschoenen, leuke rokjes en korte topjes. De helft van de groep ging een avond tegemoet als gast bij hun collega's van het Nederlandse Jeugd Strijkorkest. De andere helft logeerde in een hotel in Amsterdam.

De volgende ochtend vertrokken ze vroeg naar Groningen om nog diezelfde dag de eerste repetitie te hebben samen met het orkest. Een week lang hebben ze intensief gerepeteerd om de muziek en dans goed samen te brengen. Net als het stuk kwamen ook de studenten steeds dichter bij elkaar. Ondanks de enorme taalbarrière verloopt de communicatie steeds makkelijker en wordt de band steeds hechter. Dit is tijdens de optredens ook te voelen.

Op 9 juni hadden ze de try-out in het Grand Theatre in Groningen. De zaal zat vol en na afloop kregen ze een staande ovatie. Van 11 tot en met 18 juni is de groep op Terschelling. Iedereen verblijft in mooie tjalken die aan de kade bij West-Terschelling liggen. Hoewel de ruimtes krap zijn heeft iedereen het ontzettend naar zijn zin. De dansers genieten van hun tijd in Nederland en aanvaarden het luxe leventje net zo als hun moeilijke situatie in Cuba. Ze zijn er wel verbaasd over dat vrouwen in Nederland er niet echt uitzien als vrouwen en mannen niet als mannen. Toch missen ze af en toe hun familie en rijst met bonen.

De Cubanen zijn ontroerd door het enthousiasme van het Nederlandse theaterpubliek op Oerol. In het begin van het Oerolfestival hebben we twee voorstelling moeten afgelasten omdat het regende. Dit was voor zowel de muzikanten, dansers, organisatie als het publiek erg teleurstellend. Zo kreeg het publiek op zondag 12 juni te horen dat de voorstelling door regen helaas niet door kon gaan. Ondanks dat ze al een tijd in de regen hadden gewacht kwamen ze massaal naar het podium toe om toch een kijkje te nemen en te genieten van vijf minuten dans. De Cubaanse dansers waren enorm verbaasd over hun interesse en enthousiasme. Aankomend weekend krijgen we Cubaanse temperaturen voor het ultieme Cubagevoel tijdens de voorstellingen. 		Verslag van bezoekster Mieke op www.straattheater.net:
We hadden op het laatst nog een voorstelling bijgeboekt op donderdagmiddag voor 'iets met dans' en 'multiculti' waarvan de omschrijving ons wel aardig leek. We werden verzameld op een duin bij Halfweg en daar moesten we in het middagzonnetje wachten totdat we werden opgehaald. Toen het eenmaal zover was werden we met zijn allen een hoog duin op geleid en bovenop zagen we de 'schouwburg': een diepe beschutte duinpan met daarin een podium waarop het orkest en een aantal dansers al stond opgesteld. Door het mulle zand daalden we af naar beneden waar banken waren opgesteld, hoewel ook een aantal mensen lekker tegen de randen van de duinpan aan in het zand bleven zitten.

Het orkest was in het wit gekleed, stond achterstevoren opgesteld en alle orkestleden hadden een masker op hun achterhoofd. Dit Nederlandse Jeugd Strijkorkest had een prima geluid ondanks de redelijke harde wind, al weet ik niet of het voor de toeschouwers wat meer bovenin net zo goed te horen was als voor ons. De Cubaanse dansers zetten een bruisende, enthousiaste en sprankelende voorstelling neer geïnspireerd op de Afro-Cubaanse Orishas, het godenrijk waarop mensen hun dromen, pijn en wensen projecteren. Kleurrijke kostuums, opzwepende ritmes, positieve en negatieve krachten, rituelen en passie waren de ingrediënten voor de prachtige choreografie van Feri de Geus en Noortje Bijvoets. We werden betoverd door de prachtige muziek (waarvan het arrangement speciaal voor de productie was gemaakt) en die mooie jonge mensen die dan weer gracieus, dan weer gepassioneerd over het podium bewogen. Een perfecte harmonie van zon, wind, kleur, geluid, beweging en inspiratie. De voorstelling is gemaakt door Stichting Le Grand Cru die eerder interculturele voorstellingen maakte met dansers uit Georgië en Zuid-Afrika. Ze gaan toeren door Nederland vertelde de dirigent aan Paolo dus als je de kans krijgt ga er dan naar kijken. Wij vonden het een hoogtepunt en een voorstelling die wij allen best nog wel een keertje zouden willen zien en horen.

Foto's links: www.straattheater.net


Bezoekster Lidwien zegt in een e-mail:
"Gisteravond hebben wij de voorstelling op het Binnengasthuisterrein gezien, en we vonden het geweldig. Wat een energie, en vakmanschap! En dan te bedenken dat de leefomstandigheden in Cuba voor dansers toch een stuk minder zijn. We zijn er in januari zelf geweest en hebben ervaren hoe dubbel je je kan voelen als westerling in dit mooie land. Ikzelf ben ook een groot liefhebber van moderne dans, dus de combinatie moderne dans en Cuba was absoluut een topper!"

De Volkskrant schrijft op zaterdag 25 juni:
"Ongemerkt heeft een menigte jonge musici zich in het Amsterdamse Compagnietheater rond de gasten aan de lange eettafel opgesteld: het Nederlands Jeugd Strijkorkest. We worden ondergedompeld in een bad van muziek: weldadig en onthutsend. De dirigent Johannes Leertouwer houdt zijn musici energiek in het gareel, staand bovenop de tafel. De muziek van Patricio Wang klinkt lieflijk, dan weer grimmig.
 Deze muzikale overval is de verwachtings-volle inzet van het jaarlijkse ITs Festival, waar studenten van Nederlandse toneelscholen, en een paar uit het buitenland, hun vorderingen laten zien. Musici, cabaratiers, dansers, acteurs en zangers — allemaal horen ze bij het leger dat op het affiche wordt gepresenteerd als 'Growing Talent'."

Aansluitend schrijft recensente Marian Buijs de optredens van een Rietveldstudent en de Toneelschool Maastricht volledig de grond in om te vervolgen met:
"Spectaculairder was het optreden van tien Cubaanse dansers. Ze warrelden zo overtuigend over het podium, dat je verlangde naar dezelfde bevlogenheid bij Nederlandse studenten."

Het Parool schreef al een dag eerder:
"Pas tijdens de openluchtvoorstelling El Camino del Agua ontstond iets van de zindering die hoort bij het ITs. Onder leiding van de choreografen Feri de Geus en Noortje Bijvoets dansten jongeren uit Cuba en Nederland zwierig op een minimalmusic-achtige compositie van Patricio Wang."



 



Recensente Isabella Lanze schrijft in het NRC Handelsblad van maandag 27 juni:
"Buiten het eigenlijke festival viel El Camino del Agua dat het Nederlandse choreografenduo Feri de Geus en Noorte Bijvoets maakte met studenten van de Cubaanse opleiding voor moderne en folkloristische dans. Gebaseerd op Afro-Cubaanse Orisha-rituelen, waarbij het jeugdig enthousiasme van de jonge dansers aanstekelijk werkte. De uitvoering door het Nederlands Jeugd Strijkorkest van Patricio Wangs compositie was goed. Dat zijn minimale klanken soms verjaagd werden door zwaar aangezette dramatiek viel al op, maar dat ineens een bewerking van Deep Purple's Child in Time klonk, was meer dan verrassend."

Wat hebben Le Grand Cru en het Nederlands Jeugd Strijkorkest gemeen met de Heineken Music Hall?
Niets, echt helemaal niets.

De Heineken Music Hall is een grote betonnen doos pal naast de Arena in Amsterdam-Zuidoost. Vanbinnen bestaat die doos voor een groot deel uit zwartge-schilderde lege ruimte. Ongeveer tweederde van deze ruimte is zaal, afgescheiden van de back stage door een groot podium.
In het afgelopen anderhalve jaar stonden op dit poppodium wereldsterren, one day wonders, levende legendes (en minder levende) als Joe Cocker (recentelijk nog op 9 en 11 juni), Duran Duran, The Black Eyed Peas, K3, The Shadows, UB40, Keane, The Moody Blues, Eminem, Melissa Etheridge, Pink en de Doobie Brothers. Is het dan niet heel stoer om zelf ook eens op dat podium te staan als jeugdorkest en dansstichting? En dan een voorstelling te geven voor tweeduizend man publiek? Je zal het niet snel hardop zeggen, maar het antwoord is vanzelfsprekend 'ja'. En hoewel Le Grand Cru en het NJSO dus helmaal niks gemeen hebben met de Heineken Music Hall, stonden ze er dus mooi wel gisterenavond.

Aanleiding was de Nederlandse première - compleet met celebrities - van Steven Spielbergs versie van War of the Worlds, alom de hemel in geprezen als aankomende monsterhit in de bioscopen. "Na afloop van de film is er een spectaculaire afterparty in de Heineken Music Hall. Vanaf 22.15 uur zal hier een doorlopende show zijn met spetterende optredens van verschillende bekende artiesten", zo schreef filmdistributeur United International Pictures in haar persbericht. Organisatie van deze spetterende show was in handen gegeven van DNA Events, die op hun beurt van Werner Herbers (hoboïst in Koninklijk Concertgebouworkest en Ebony Band) hoorden dat je voor een leuk strijk-orkest bij het NJSO moest zijn. En zo kon het gebeuren dat gisterenavond om 22.15 uur zestien musici van het NJSO onder leiding van Johannes het stuk Orawa van Wojciech Kilar speelden voor een publiek dat totaal niet in de gaten had dat zulke muziek eigenlijk bedoeld is om naar te luisteren. Men keuvelde er lustig op los, staand tussen de vele tafeltjes, met een glas in de ene hand en een sigaret in de andere. Het was dan ook een tamelijk ongewoon publiek. Je zou eerder denken dat je rondliep op de AutoRai.

Het ging dus nog spannend worden. Of toeschouwers die misschien wel voor het eerst in hun leven een klassiek orkest zien optreden, of die moderne dans kunnen waarderen, is maar de vraag. Eerst volgde nog een voorstelling van Legends of the Underground, een videoanimatie over een fantasy world in outer space op snoeiharde housende synthesizerrock, maar met verbazingwekkende driedimensionale effecten dankzij het speciale 3D-brilletje dat iedereen gekregen had. Die effecten maakten		 het echter onmogelijk om het bijbehorende showballet te volgen, dat kennelijk bedoeld was om deze tamelijk zielloze productie op te leuken.

Daarna kwam een optreden van Slagerij Van Kampen, een fantastisch staaltje percussie op vier reusachtige, stalen drumstellen, dat langzaamaan het publiek hypnotiseerde met zijn oerritmes, mede geholpen door de elektronische versterking die voluit open-gedraaid was, zodat je hart vanzelf wel met de bassen gaat meebonken, of je wil of niet.
Deze hypnose kwam goed van pas, want voor het changement was een mooie overgang bedacht naar het moment in El Camino waarop de mannelijke dansers met houten palen op de grond roffelen. Daardoor duurde het even voordat het publiek doorkreeg dat het weer verder kon gaan met praten, drinken en roken. Maar de zinsbegoocheling had toen al lang genoeg geduurd om zich een klein wonder te laten voltrekken. Minstens de helft van het publiek dat toch redelijk murw gebeukt was door alle audiovisuele geweld, bleef aandachtig kijken naar de ingekorte versie van El Camino. Natuurlijk waren er genoeg aan wie al dat gehuppel niet besteed was, of die belangrijker zaken aan hun hoofd hadden dan kunst, maar er bleven er heel veel over die zich wilden laten boeien door het ingetogen, kleurrijke dansspektakel van Feri en Noortje.

Is het dus echt mogelijk om dat wat weerloos is omdat het waarde heeft, mooi is, lieflijk en brutaal, vol hart en passie, overeind te houden in een rokerige poptempel waar juist de oerdriften regeren? Je zou het heel graag willen geloven. Maar laten we eerlijk zijn: amusement en kunst hebben niets gemeen. Kunst moet je raken, in je hart, in je ziel of desnoods voluit als een stomp in je maag. Kunst dóet je wat, maar dat lukt natuurlijk niet als je ondertussen praat, drinkt en rookt, op zoek naar de afleiding van ongeacht welke prikkel dan ook.

Was het dan verkeerd om met El Camino aan dit feestje mee te doen? Nee, natuurlijk niet. Onder het uitverkoren publiek was ongetwijfeld een enkeling die een blijvend mooie herinnering heeft overgehouden aan de voorstelling. De zakelijke en artistieke leiding van de productie zullen een zeer leerzame avond hebben beleefd. Voor de Cubaanse dansers moet deze kennismaking met de showbizz een absolute mind blow zijn die ze hun hele leven zullen heugen én koesteren. En de jonge klassieke musici: die trokken meteen na hun optreden casual uitgaanskleding aan en haastten zich naar de zaal voor het optreden van DJ Tiësto waarmee de avond besloten werd. Na afloop konden de orkestleden zelfs nog een praatje met hem maken en met hem op de foto. En wie wil ontkennen dat dat niet behoorlijk cool is?

Bovenste foto door Karel Zwaneveld. Onderste (van DJ Tiësto) door orkestlid Saskia Otto.



 



 

Cuba en Nederland... twee totaal verschillende leefwerelden met totaal verschillende systemen, talen en leefgewoontes. Even wennen dat je elkaar niet rechtstreeks kunt verstaan en dat dat zo blijft, ook als je maar hard genoeg Engels praat! Maar met handen en voeten en vier woorden Engels kom je een heel eind, hoewel misverstanden in no time gemaakt zijn. Al snel hoorden we zinnetjes als 'ik bien loik' en 'danjebel'. Toen een van de Cubanen voor het eerst vroeg wat soi (ik ben) in het 'dusssj' was, snapte ik even niet wat dusssj was.. het bleek dutch te zijn! Op hun beurt hebben zij zich ook kostelijk kunnen vermaken om onze uitspraak van het Spaans, met gggg's en zonder rollende rrr-en. Als je als Nederlander Spaans probeert uit te spreken, klink je toch een beetje als een lompe boer..

Een lomp mens voelde ik me ook toen ik voor het eerst de Cubanen zag dansen. Een been dat werkelijk alle kanten op gebogen wordt, een salto uit het niets. Even in de spagaat en dan allles maar dan ook alles van je lichaam kunnen draaien wat er te draaien valt. Ik wist niet dat een mensenlichaam zoveel kanten op kan als je er maar genoeg controle over hebt!

Ook al zijn muziek en dans twee kunstdisciplines, het zijn ook twee totaal verschillende werelden. Dat werd ook duidelijk tijdens de gezamelijke repetities. Een elektronisch bandje is toch anders dan een 'echt' orkest. De timing is anders en nooit het zelfde: er zit dynamiek in live muziek en het tempo kan wisselen, waardoor een stuk langer of korter duurt. Dingen die zo nu en dan problemen bij de dansers en irritaties bij de musici opleverden. Maar uiteindelijk, na hard werken, repetities, aanpassingen van dans en muziek stond het stuk onder elkaar. En was het klaar voor Terschelling.

Daar ging veel goed, maar af en toe ook een hoop mis. Boten die er vanbinnen anders uitzagen dan op de tekening, lessenaarkratten die bleven staan, taxi's die niet kwamen, maar vooral kregen we te maken met regen. Want regen betekent voor 		musici; geen noot meer spelen en zo snel mogelijk zorgen dat je een dak boven je hoofd hebt. Niet voor jezelf, maar voor je instrument. Voor dansers betekent het, pas ophouden op het moment dat er grote kans op uitglijden is.

Dus kwam de discussie... wat is regen en wanneer gaat de voorstelling wel of niet door. Zo kwam het dat we in de uren voor de eerste voorstellingen van de een te horen kregen 'instrumenten uitpakken' en van de ander 'we gaan niet spelen'. De een zei 'het regent!', een ander zei 'het is droog!'. De verwarring was elke keer groot en pas als het echt begon te plenzen was het duidelijk.... dit is regen! Dan stonden we meestal met alle musici, instrumenten, kledingtassen en kisten van de techniek in een ruimte van zes vierkante meter te wachten. Maar met z'n allen in een klein tentje schuilen schept wel een band, balancerend tussen violen kisten en kledingtassen. Iets dat we al gewend waren van onze boot, die heel gezellig was, maar ook heel klein en daardoor overal volstond met tassen, eten en andere dingen, waar je gezellig over kon struikelen. De hutten waren zo klein dat je een voor een je tas op de grond moest zetten en je een voor een kon aankleden.

Maar 't had allemaal z'n charme en zorgde voor veel gezelligheid. 's Ochtends op het dek ontbijten in de zon, het havengebouw waarvan alleen douche twee en vier goed waren, de bootdouche waarvan je de afvoerbak zelf moest leegpompen, net als de wc die je ook zelf moest doorpompen, maar vaker stuk was dan heel, het kleine fornuis waar Robert elke dag gigantische pannen met lekker eten voor iedereen op kookte. De europot, met euro's voor de havendouche. De drie grote potten chocoladepasta die in drie dagen helemaal leeg waren. De verwarring over het schema van die dag. Het gestresste gebel. De gigantische stapels afwas. Het veel te dure fruit in de dorpssuper, de fietssleutels die uiteindelijk allemaal terug zijn gevonden. De organisatie, de technniek, de choreografen, de componist, de dirigent, de dansers, de strijkers, pipi. Dit alles zorgde voor een onvergetelijke maand, een heel leuk project en een bijzondere ervaring.